Go Search
Di tích Đồng 41 - Nơi ghi dấu tội ác thảm sát của đế quốc Mỹ và chư hầu trên đất Long An 
16/03/2012 8:38 
 

Đồng 41” là tên của một cánh đồng nhỏ bên bờ kinh Hai Hạt thuộc ấp Tây, xã Tân Hòa, huyện Tân Thạnh.Trên cánh đồng này, trong không gian ước chừng 300 m chiều ngang, 3 km chiều dài về hướng kênh Nguyễn Văn Tiếp, ngày 27-6-1967,  lính chư hầu Pắc-Chung-Hi (Nam Triều Tiên) dưới sự chỉ huy của cố vấn Mỹ, đã thảm sát dã man 41 người dân vô tội của 2 xã Tân Hòa (Tân Thạnh) và Hậu Mỹ  (nay thuộc Hậu Mỹ Bắc, huyện Cái Bè, tỉnh Tiền Giang), đa số là phụ nữ và trẻ em, trong đó có cả phụ nữ có thai. “Đồng 41” thành danh từ sau sự kiện ấy.
 

 Chị Du Thị Đông (bị cụt một bàn tay) tại nơi thảm sát


Sau thất bại của chiến lược “chiến tranh đặc biệt”, Mỹ dấn sâu thêm một bước can thiệp, đưa quân trực tiếp vào miền Nam t Nam, thực hiện hai gọng kìm “tìm diệt” ở phía Bắc Sài Gòn và “bình định” ở phía Nam Sài Gòn.Tại “trọng điểm” Kiến Tường, địch đưa về đây nhiều lực lượng thiện chiến, trong đó có quân chư hầu Pắc-Chung -Hi khét tiến hung hãn.Ở Tân Hòa và Hậu Mỹ, các cuộc càn quét để bình định của địch đã chịu những tổn thất đau đớn trước phong trào chiến tranh du kích, đấu tranh chính trị, binh vận và tinh thần bám đất giữ làng của người dân nơi đây. Liên tiếp trong các ngày 10 và 19-6-1967, lực lượng biệt kích ngụy ở Kiến Tường và lính Pắc-Chung-Hi có cố vấn Mỹ chỉ huy đã bị du kích xã Hậu ỹ và tiểu đoàn 514, 263 tiêu diệt 2 đại đội, đánh thiệt hại 2 đại hai đại đội khác, bắt sốg hơn 50 tên khi chúng càn vào Hậu Quới. Ngày 26-6-1967, địch tiếp tục càn vào Hậu Mỹ và gặp thất bại thảm hại. Nhục nhã, đau đớn và bất lực, 10 giờ ngày hôm sau (27-6-1967), lính Pắc-Chung-Hi do cố vấn Mỹ chỉ huy ập vào khu vực nhà dân ở hai bên bờ inh Hai Hạt thực hiện hành động trả thù đê hèn nhằm vào những người dân vô tội, và tội ác đã xảy ra. Chúng đến từng nhà, gọi hết từng người ra rồi xả súng giết hết không chừa một ai. Nếu ai không ra khỏi hầm, chúng xả súng vào hầm giết cho bằng được (Ông Phạm Văn Cự ở Tân Hòa chết trong trường hợp này). Sáu mẹ con gia đình bà Phạm Thị Thạnh và bà con lối xóm bị dẫn ra ngoài gần một cái đìa bắn cả loạt. Xác người rơi xuống làm đỏ cả nước đìa. May mắn trong số người ấy, chị Du Thị Đông (con bà Thạnh, lúc ấy 10 tuổi) do bị xác người đè lên nên thoát chết (Hiện nay chị Đông vẫn còn sống ở xã Tân Hòa). Cứ như thế  lần lượt kéo sang nhà khác và trong ngày ấy chúng đã thảm sát 24 người dân Tân Hòa. Cùng thời gian đó, bên kia kinh Hai Hạt,17 người dân Hậu Mỹ cũng không thoát khỏi bàn tay vấy máu của chúng. Lính Pắc-Chung -Hi vào từng nhà, gom tất cả mọi người mà chúng bắt được đưa đến một cái đìa có tên là đìa Kiến Thiết rồi xả súng, xô xác xuống đìa.Từ đó đìa này mang tên Đìa 17. Bọn chúng rút đi, nhân dân ra vớt xác và đem về chôn cất trên phần đất của ông Võ Văn Phúc, xã Hậu Mỹ Bắc, mộ 17 người hiện nay vẫn còn.Trong vụ này, anh Nguyễn Văn Tây (người gốc Nhơn Ninh hiện nay đang sống ở Cái Bè) may mắn sống sót do xác người chồng lên.Ngày hôm ấy, giặc đã sát hại tổng cộng 41 người. Dã tâm của chúng là lung lay ý chí, tinh thần bám trụ của nhân dân. Nhưng chúng đã lầm, hành động dã man ấy càng làm tăng thêm sự căm thù sâu sắc chớ không thể lay chuyển được tinh thần quật khởi, yêu quê hương , bám đất giữ làng của người dân Tân Hòa, Hậu Mỹ.Chúng chẳng kiểm soát nổi đất này.Nhân dân Tân Hòa, Hậu Mỹ anh hùng vẫn kiên cường bám trụ, chở che cách mạng cho đến ngày toàn thắng.
Sau thất bại của chiến lược “chiến tranh đặc biệt”, Mỹ dấn sâu thêm một bước can thiệp, đưa quân trực tiếp vào miền Nam Việt Nam, thực hiện hai gọng kìm “tìm diệt” ở phía Bắc Sài Gòn và “bình định” ở phía Nam Sài Gòn.Tại “trọng điểm” Kiến Tường, địch đưa về đây nhiều lực lượng thiện chiến, trong đó có quân chư hầu Pắc-Chung -Hi khét tiến hung hãn.Ở Tân Hòa và Hậu Mỹ, các cuộc càn quét để bình định của địch đã chịu những tổn thất đau đớn trước phong trào chiến tranh du kích, đấu tranh chính trị, binh vận và tinh thần bám đất giữ làng của người dân nơi đây. Liên tiếp trong các ngày 10 và 19-6-1967, lực lượng biệt kích ngụy ở Kiến Tường và lính Pắc-Chung-Hi có cố vấn Mỹ chỉ huy đã bị du kích xã Hậu Mỹ và tiểu đoàn 514, 263 tiêu diệt 2 đại đội, đánh thiệt hại 2 đại hai đại đội khác, bắt sống hơn 50 tên khi chúng càn vào Hậu Quới. Ngày 26-6-1967, địch tiếp tục càn vào Hậu Mỹ và gặp thất bại thảm hại. Nhục nhã, đau đớn và bất lực, 10 giờ ngày hôm sau (27-6-1967), lính Pắc-Chung-Hi do cố vấn Mỹ chỉ huy ập vào khu vực nhà dân ở hai bên bờ kinh Hai Hạt thực hiện hành động trả thù đê hèn nhằm vào những người dân vô tội, và tội ác đã xảy ra. Chúng đến từng nhà, gọi hết từng người ra rồi xả súng giết hết không chừa một ai. Nếu ai không ra khỏi hầm, chúng xả súng vào hầm giết cho bằng được (Ông Phạm Văn Cự ở Tân Hòa chết trong trường hợp này). Sáu mẹ con gia đình bà Phạm Thị Thạnh và bà con lối xóm bị dẫn ra ngoài gần một cái đìa bắn cả loạt. Xác người rơi xuống làm đỏ cả nước đìa. May mắn trong số người ấy, chị Du Thị Đông (con bà Thạnh, lúc ấy 10 tuổi) do bị xác người đè lên nên thoát chết (Hiện nay chị Đông vẫn còn sống ở xã Tân Hòa). Cứ như thế  lần lượt kéo sang nhà khác và trong ngày ấy chúng đã thảm sát 24 người dân Tân Hòa. Cùng thời gian đó, bên kia kinh Hai Hạt,17 người dân Hậu Mỹ cũng không thoát khỏi bàn tay vấy máu của chúng. Lính Pắc-Chung -Hi vào từng nhà, gom tất cả mọi người mà chúng bắt được đưa đến một cái đìa có tên là đìa Kiến Thiết rồi xả súng, xô xác xuống đìa.Từ đó đìa này mang tên Đìa 17. Bọn chúng rút đi, nhân dân ra vớt xác và đem về chôn cất trên phần đất của ông Võ Văn Phúc, xã Hậu Mỹ Bắc, mộ 17 người hiện nay vẫn còn.Trong vụ này, anh Nguyễn Văn Tây (người gốc Nhơn Ninh hiện nay đang sống ở Cái Bè) may mắn sống sót do xác người chồng lên.Ngày hôm ấy, giặc đã sát hại tổng cộng 41 người. Dã tâm của chúng là lung lay ý chí, tinh thần bám trụ của nhân dân. Nhưng chúng đã lầm, hành động dã man ấy càng làm tăng thêm sự căm thù sâu sắc chớ không thể lay chuyển được tinh thần quật khởi, yêu quê hương , bám đất giữ làng của người dân Tân Hòa, Hậu Mỹ.Chúng chẳng kiểm soát nổi đất này.Nhân dân Tân Hòa, Hậu Mỹ anh hùng vẫn kiên cường bám trụ, chở che cách mạng cho đến ngày toàn thắng.

Về Tân Hòa, thăm Đồng 41, đốt nén hương ở Bia căm thù (xây dựng năm 1994 tại UBND xã Tân Hòa) tưởng niệm 41 đồng bào vô tội đã ngã xuống trong ngày đen tối ấy, lòng ta vẫn chưa thể nguôi ngoai dù chiến tranh đã qua hơn một phần tư thế kỷ. Mảnh đất ven bờ kinh Hai Hạt hiền hòa như chính người dân nơi đây mãi mãi đi vào lịch sử với cái tên “Đồng 41” như khắc cốt ghi xương cho bao thế hệ. Đó là bằng chứng hùng hồn tội ác thảm sát của đế quốc Mỹ, của chiến tranh xâm lược gieo rắc trên mảnh đất này.

“Đồng 41” được xếp hạng di tích cấp tỉnh tại Quyết định số 5167/QĐ ngày 9-10-1995.

 

            Bài viết: Nguyễn Tấn Quốc

     Ảnh: Tư liệu Bảo tàng Long An